Britse toezichthouder wil Microsoft aanmerken als dominant in zakelijke software
De Britse mededingingsautoriteit CMA wil Microsoft aanmerken als bedrijf met strategic market status (SMS) voor zijn zakelijke softwareportfolio. Dat staat in een voorgenomen besluit dat de toezichthouder op 16 oktober publiceerde. Zo'n status is geen boete en geen vaststelling van overtreding, maar geeft de CMA de bevoegdheid om gedragsregels op te leggen aan één specifiek bedrijf.
Vijf activiteiten in één pakket
De CMA onderzocht vijf digitale activiteiten en concludeert dat Microsoft in elk daarvan een sterke positie heeft: besturingssystemen voor pc's, productiviteitssuites, securitysoftware, serverbesturingssystemen en relationele databasemanagementsystemen. In de praktijk gaat het dus over Windows, Word, Excel, Outlook, Teams, de securityproducten, Windows Server en SQL Server.
Dat de CMA die vijf als één ecosysteem behandelt, is het interessante deel. Volgens het voorgenomen besluit zien veel klanten het portfolio als één geïntegreerde omgeving: producten koppelen technisch makkelijker aan elkaar en wie het hele pakket afneemt, krijgt korting. Het gevolg is dat een alternatief product van een andere leverancier dubbele licentiekosten oplevert, omdat je het Microsoft-equivalent al in je bundel hebt zitten. Daardoor stappen klanten minder snel over, ook als een concurrent vergelijkbare of betere functionaliteit biedt. De CMA stelt dat dit de keuze van afnemers beperkt en het voor andere ontwikkelaars moeilijker maakt om te concurreren.
CMA-topvrouw Sarah Cardell: "Business software and cloud services underpin workplaces across the UK, from small firms to vital public services." In de begeleidende toelichting benadrukt de toezichthouder dat het vaststellen van SMS niet betekent dat Microsoft iets verkeerd heeft gedaan.
Wat de CMA zou kunnen eisen
Naast het besluit publiceerde de CMA een indicatieve routekaart van mogelijke maatregelen voor het geval de status er komt. Daarin staan drie richtingen: technische ontwerpkeuzes mogen het gebruik van andere leveranciers niet in de weg zitten, commerciële afspraken zoals bundeling mogen de concurrentie niet beperken, en Microsoft mag zijn positie in zakelijke software niet gebruiken om aangrenzende markten te beïnvloeden — met cloud als genoemd voorbeeld.
Twee punten uit die routekaart raken het dagelijkse werk van beheerders direct. De CMA kijkt naar het bundelen van securityproducten, en naar de vraag of klanten vrij kunnen kiezen waar ze Windows Server en diensten als SQL Server neerzetten, ook op een cloud die niet van Microsoft is. Daarnaast onderzoekt de toezichthouder of klanten vrij zijn in hun keuze van AI-tools en of concurrerende AI-aanbieders een gelijk speelveld hebben tegenover Copilot.
Het dossier komt voort uit het eerdere onderzoek naar de Britse cloudmarkt. Dat liep uit op toezeggingen van Microsoft en AWS om overstappen en multicloud te vergemakkelijken. In een update zegt de CMA dat daar meer kan gebeuren en dat ze met beide partijen blijft werken aan de resterende barrières.
Termijnen en een opvallende toezegging
Belanghebbenden kunnen tot 13 november reageren, per e-mail op business.software.sms@cma.gov.uk of via het consultatieportaal. Het definitieve besluit volgt in februari 2027.
In de consultatiestukken staat nog een detail dat het aanhoren waard is: Microsoft heeft de CMA bevestigd dat het geen geheimhoudingsbepaling in contracten zal gebruiken om partijen te beletten op deze consultatie te reageren. Klanten met een NDA kunnen dus meepraten zonder contractbreuk.
Microsoft zelf is het niet eens met het voorgenomen besluit. Tegen The Register zei een woordvoerder dat alle producten, Copilot inbegrepen, open en interoperabel zijn en naast concurrerende diensten gebruikt kunnen worden. Toezichthouders elders kijken mee: wat in het Verenigd Koninkrijk wordt besloten over licentie- en bundelvoorwaarden, raakt uiteindelijk ook de contracten waarmee Nederlandse organisaties hun M365-omgeving afnemen.