Lobbystudie: Europese cloudsoevereiniteitsregels kosten 115 miljard euro
Denktank ECIPE heeft de kosten doorgerekend van de Cloud and AI Development Act (CADA), het voorstel van de Europese Commissie dat overheden en bedrijven in vitale sectoren aan soevereiniteitseisen voor clouddiensten wil binden. De uitkomst: 115 miljard euro aan economische blootstelling over de periode 2027 tot en met 2036. Het onderzoek is betaald door CCIA Europe, een lobbyorganisatie met onder meer Amazon, Google en Meta als leden.
Drie scenario's, één krantenkop
Het bedrag van 115 miljard is niet de enige uitkomst. De studie van ECIPE, geschreven door Matthias Bauer, rekent drie varianten door. In het smalle scenario komt de rekening uit op 35,6 miljard euro, in het brede op 233 miljard. Het middenscenario van 115 miljard is door de auteur als referentie gekozen.
Dat middenscenario rust op twee aannames: dat 20 procent van de geraakte workloads in de zwaarste categorieën UAL3 en UAL4 valt, en dat de eisen uit artikel 31 gaan gelden voor een kwart van de private partijen in vitale sectoren. CADA werkt met oplopende niveaus van UAL1 tot UAL4, waarbij elk niveau de groep toegestane leveranciers en architecturen verder inperkt.
Die tweede aanname is bepalend. Ongeveer 80 miljard euro van het totaal, zo'n 70 procent, komt uit de private sector — en dat bedrag ontstaat pas doordat het model de eisen uitbreidt naar bedrijven. De Commissie heeft dat niet voorgesteld. Het publieke deel is kleiner: ongeveer 35,1 miljard, waarvan zo'n 33 miljard aan hogere cloudrekeningen en migratiekosten op overheidsbegrotingen.
Migreren kost meer dan abonneren
Interessanter dan het totaal is de verdeling. Volgens ECIPE zit ongeveer 69 procent van de 115 miljard in migratie en het herschrijven van software, en circa 30 procent in structureel hogere prijzen voor clouddiensten die aan de eisen voldoen. De redenering is navolgbaar: voldoet een bestaande dienst of softwarecomponent niet meer aan het vereiste niveau, dan moeten organisaties workloads verplaatsen, onderdelen vervangen of applicaties opnieuw bouwen. Dat zijn eenmalige maar forse kosten, en ze raken niet alleen Amerikaanse aanbieders maar ook Europese bedrijven die op die technologie bouwen.
Ter vergelijking zet de studie het bedrag naast bestaande programma's: 115 miljard is ongeveer 23 procent meer dan het volledige budget van 93,5 miljard euro voor Horizon Europe over 2021 tot en met 2027.
Wat er niet in zit
De studie rekent nadrukkelijk alleen kosten. ECIPE schrijft zelf dat de mogelijke baten op het gebied van veiligheid, weerbaarheid en strategische autonomie niet in geld zijn uitgedrukt, en dat het rapport daarom niet als volledige maatschappelijke kosten-batenanalyse gelezen moet worden. Precies die baten zijn het argument waarmee de Commissie CADA verdedigt.
Daar komt de herkomst bij. The Register wijst erop dat de eigen raming van de Commissie aan de bovenkant op 18 miljard euro uitkwam, een factor zes lager, en dat de opdrachtgevers van het onderzoek de partijen zijn die het meest te verliezen hebben bij strengere eisen. Zowel Amazon als Google verkoopt inmiddels zelf soevereine cloudvarianten in Europa.
Voor beheerders die Europese klanten bedienen is de kern bruikbaar los van het eindbedrag: als CADA er komt, zit de grootste kostenpost niet in duurdere abonnementen maar in het verbouwen van bestaande omgevingen.