Fedora 45 is uit: Stratis in installer, VPN-plug-ins weg

Het Fedora Project heeft Fedora Linux 45 uitgebracht. De grootste verandering onder de motorkap zit in de installer, en de vervelendste zit in je VPN-configuratie.

Stratis rechtstreeks in Anaconda

Fedora 45 ondersteunt Stratis-opslag nu direct in installer Anaconda. Stratis legt een laag over device-mapper, XFS en LUKS heen en maakt daarmee thin provisioning, opslagpools, meegroeiende bestandssystemen, snapshots en versleuteling bereikbaar zonder dat je die onderdelen zelf aan elkaar hoeft te knopen.

Bij een grafische installatie kun je tijdens het handmatig partitioneren de Cockpit-opslagmodule rechtstreeks vanuit Anaconda starten, en daarin pools bouwen over één of meer fysieke schijven. Voor geautomatiseerde uitrol is er Kickstart-ondersteuning: autopart accepteert nu --type=stratis, en er zijn aparte stratispool- en stratisfs-commando's bijgekomen. Dat maakt het voor het eerst praktisch om een machinepark met Stratis uit te rollen zonder nabewerking.

Verder zijn de gebruikelijke onderdelen bijgewerkt: nieuwere versies van GNOME en KDE Plasma met verbeterde Wayland-ondersteuning en fractionele schaling, bijgewerkte ontwikkelaarstoolchains, en een recentere kernel met bredere hardwareondersteuning en beter energiebeheer voor laptops. Naast de reguliere edities zijn er de Atomic Desktops (Silverblue, Kinoite en Sericea) en de Spins met Cinnamon, Xfce, MATE en COSMIC.

Wat je nu kunt doen: twee VPN-plug-ins verdwijnen

Dit is het deel dat je vóór een upgrade moet nalopen. Fedora schrapt met versie 45 twee NetworkManager-VPN-plug-ins: NetworkManager-vpnc en NetworkManager-fortisslvpn. Beide worden niet meer onderhouden, en volgens de migratiehandleiding staan er bekende problemen open die lokale rechtenescalatie via kwaadaardige VPN-profielen mogelijk maken, naast verouderde rechtenafhandeling in oudere hulpscripts. FESCo en de NetworkManager-beheerders besloten daarom ze te vervangen door alternatieven die wél onderhouden worden.

Gebruik je een Fortinet SSL-VPN — in Nederlandse bedrijfsnetwerken geen zeldzaamheid — dan is openconnect het alternatief:

sudo dnf install NetworkManager-openconnect

Voeg daarna een nieuwe verbinding toe, kies Multi-protocol VPN client (openconnect), vul het gatewayadres en je inloggegevens in, en verwijder pas ná een geslaagde test het oude pakket met sudo dnf remove NetworkManager-fortisslvpn.

Voor klassieke Cisco IPsec- en IKEv1-tunnels is libreswan de opvolger:

sudo dnf install NetworkManager-libreswan

Let op dat ipsec.service moet draaien, anders mislukt het activeren van de verbinding zonder duidelijke reden. Kies bij een nieuwe verbinding Type=IKEv1 en vul het gateway-IP of -domein in, de groepsnaam tussen vierkante haken (dus [groep]), het groepswachtwoord als pre-shared key, en je gebruikersgegevens uit je oude vpnc-configuratie. Houd er rekening mee dat je IKE- en ESP-voorstellen, DH- en PFS-instellingen en routering mogelijk nog moet bijstellen; die waarden haal je uit de configuratie van de gateway of uit oude vpnc-logs.