Java4Shell: kritiek lek in OpenJDK raakt Jenkins en Jira
Securitybedrijf Calif.io heeft dinsdagavond een kwetsbaarheid in OpenJDK openbaar gemaakt die het Java4Shell noemt, met kenmerk CVE-2026-114938. Het lek zit in de Base64-decoder van de meest gebruikte Java-runtime en maakt het mogelijk om zonder inloggen code uit te voeren op servers die Base64 verwerken. Dat doen vrijwel alle Java-toepassingen, want Base64 zit in authenticatieprotocollen, bestandsuploads en netwerkberichten.
Oracle bracht gelijktijdig een patch uit. Die zit in de Critical Security Patch Update van november 2026, een verzameling van 655 nieuwe securitypatches, waarvan elf voor Oracle Java SE. Oracle geeft de Java-fout een CVSS 3.1-score van 8,1 en noteert dat hij over het netwerk te misbruiken is zonder gebruikersgegevens. Calif.io komt onder CVSS 4.0 op 9,2 uit, wat als kritiek geldt.
Een rekenfout in handgeschreven assembly
Om Base64 sneller te decoderen gebruikt OpenJDK speciale AVX-512-instructies van x86-64-processors. In die handgeschreven machinecode zit volgens Calif.io een fout in de afhandeling van de laatste tekens. Bij een invoer van 64 letters A gevolgd door één = reserveert OpenJDK een uitvoerbuffer van 50 bytes, maar berekent de routine een negatieve lengte. Die wordt een volledige schrijfactie van 64 bytes, waardoor er 62 bytes buiten de buffer belanden. Java weigert de invoer uiteindelijk, maar dan is naastgelegen geheugen al overschreven. Bij oudere OpenJDK 17-versies is de trigger 128 letters A plus een =.
Dat Java een geheugenfout heeft is opvallend, want geheugenveiligheid is juist een belangrijk verkoopargument van het platform. De verklaring is dat de runtime zelf grotendeels in C, C++ en assembly is geschreven.
Calif.io demonstreerde in standaardconfiguraties code-uitvoering zonder inloggen bij Keycloak, Atlassian Jira, Atlassian Confluence, JFrog Artifactory, Jenkins en PingFederate. Na inloggen lukte het ook bij Apache Kafka Broker, Apache Solr, Elasticsearch, Gerrit en Spinnaker. Die lijsten zijn volgens de onderzoekers niet volledig; ook voorbeeldapplicaties op Apache Struts en Spring Boot waren te misbruiken. De werkende exploits per product houdt het bedrijf voorlopig achter.
Het onderzoek is grotendeels met AI gedaan. Onderzoeker Quang Luong schrijft dat hij de fout in ongeveer een uur vond door een AI-model op de JIT-compiler en intrinsics te zetten, en er twee uur over deed om de eerste werkende exploit te bouwen. De totale tokenkosten bleven onder 200 dollar.
Voor wie geldt dit
Java4Shell treft OpenJDK vanaf versie 17.0.6. Omdat ze op OpenJDK gebouwd zijn, zijn ook Amazon Corretto, Eclipse Temurin, Microsoft Build of OpenJDK, Azul Zulu, BellSoft Liberica, SAP SapMachine, Red Hat OpenJDK, Oracle OpenJDK, Oracle Java SE en Oracle GraalVM for JDK kwetsbaar.
Er is één belangrijke beperking: de fout zit in processorspecifieke code. Je hebt een x86-64-processor met AVX-512 VBMI nodig. ARM64-processors zijn niet geraakt. Volgens Calif.io voldoen Intel Xeon vanaf Ice Lake en AMD EPYC en Ryzen vanaf Zen 4 aan die eis.
Wat je nu kunt doen
Op Linux check je met dit commando of de processor van je server de kwetsbare instructies ondersteunt:
grep -m1 '^flags' /proc/cpuinfo | tr ' ' '\n' | grep -E '^(avx512f|avx512bw|avx512vbmi|bmi2)$'
Staan alle vier de vlaggen in de uitvoer, dan voldoet de machine aan de hardware-eis. Calif.io adviseert alle Java-gebruikers direct bij te werken. Kun je nog niet patchen, dan geeft het bedrijf twee tijdelijke maatregelen: start OpenJDK met -XX:-UseBASE64Intrinsics om de hardwareversnelde Base64-verwerking uit te zetten, of met -XX:UseAVX=2 om AVX-512 uit te schakelen. Die tweede vlag werkt alleen op x86-64-hosts; OpenJDK op ARM kent hem niet en start er niet mee op.
Amerikaanse cybersecuritydienst CISA riep Java-gebruikers op direct te patchen, meldt The Register. Die site tekent ook aan dat Calif.io stelt dat het nieuws over de kwetsbaarheid al uitlekte voordat Oracle zijn patches uitbracht.