Open-weight modellen pakken 71,5 procent van de tokens bij Vercels AI Gateway
Open-weight modellen verwerken ruim zeven op de tien tokens die via Vercels AI Gateway lopen, en nemen inmiddels bijna een kwart van de uitgaven voor hun rekening. Dat staat in de AI Gateway Production Index die Vercel op 15 oktober publiceerde.
De cijfers
Een AI Gateway is een tussenlaag: ontwikkelaars kopen tokens bij verschillende modelaanbieders via één interface. Vercel ziet daarmee wat er in productie daadwerkelijk wordt aangeroepen, en publiceert daar periodiek geaggregeerde cijfers over.
De hoofdlijn van deze editie: open-weight modellen verwerken 71,5 procent van de tokens en halen 23 procent van de uitgaven. Dat laatste aandeel is sinds juni meer dan verviervoudigd. Het verschil tussen die twee percentages is het verhaal — open-weight modellen doen het grootste deel van het werk, maar zijn per token zoveel goedkoper dat ze in euro's een minderheid blijven.
Twee andere getallen zetten de groei in perspectief. De uitgaven via de gateway waren in september ongeveer dertien keer zo hoog als in december, terwijl de gemiddelde prijs per token in diezelfde periode met 47 procent daalde. Er wordt dus niet alleen veel meer afgenomen, het wordt ook goedkoper per eenheid.
Welke modellen
In uitgaven staan Amerikaanse modellen bovenaan. Claude Opus 5.5 pakt met 11,03 procent meer dan één op de tien gatewaydollars, gevolgd door GPT-6 Astra met 4,86 procent en DeepSeek-V4.1-Flash met 4,19 procent.
In tokens ziet het beeld er volstrekt anders uit. DeepSeek-V4.1-Flash verwerkte volgens Vercel bijna de helft van alle tokens in september, voor slechts 2,6 procent van de uitgaven. Dat is de prijs-prestatieverhouding van open-weight modellen in één regel samengevat.
Opvallend is ook de adoptiesnelheid van het model Jev: volgens Vercel het snelst aangenomen model in de geschiedenis van de AI Gateway, met 35 procent van de betalende teams in de eerste twee weken — maar met 0,27 procent van de uitgaven over diezelfde periode. Veel teams proberen het, weinig geld gaat eromheen.
Chinese modellen, Amerikaanse rekeningen
Een cijfer dat losstaat van de modelkeuze zelf: meer dan twee derde van de uitgaven aan modellen van Chinese oorsprong ging in september naar Amerikaanse aanbieders die die modellen hosten. In december was dat nog minder dan een tiende.
Dat is precies wat open weights mogelijk maken. Het model komt van een Chinese ontwikkelaar, maar de inferentie — en de factuur — loopt via een Amerikaanse partij. Discussies over exportbeperkingen op AI-modellen raken daarmee niet alleen de makers, maar ook de bedrijven die ze draaien.
Wat de cijfers niet zeggen
Vercel plaatst zelf twee kanttekeningen. De uitgaven zijn geschat op basis van gepubliceerde lijstprijzen: "actual bills may differ". En de indeling in open-weight modellen volgt de huidige modellijst van de AI Gateway, een ruimere definitie dan in eerdere edities. Een deel van de stijging zit dus mogelijk in de meetlat.
Daar komt een structurele beperking bij, waar The Register op wijst: de gateway ziet alleen zijn eigen verkeer. Klanten die rechtstreeks bij een modelaanbieder inkopen, een andere gateway gebruiken of zelf modellen hosten, zitten niet in deze cijfers. Juist bij zelf gehoste open-weight modellen is dat relevant, want dat is precies de groep die geen gateway nodig heeft.
De cijfers zijn dus een momentopname van één platform, niet van de markt. Maar het is een momentopname met echte productieworkloads erachter, en die zijn schaarser dan benchmarkscores.