Artemis III: Blue Origin moet eerst, dan pas SLS

NASA zet de Space Launch System pas in de lucht als de maanlander van Blue Origin al in een baan om de aarde hangt. Dat zei NASA-administrator Jared Isaacman in een uitgebreid interview met NASASpaceflight, waarin hij de opzet van de Artemis III-campagne uit de doeken deed.

"We're not going to launch without Blue Origin in it", zei Isaacman. "That's why they're going to launch first. Like they need to be up there, do some checkouts, and then we commit SLS."

Drie lanceringen, drie aanbieders

Artemis III wordt geen enkele vlucht naar de maan, maar een reeks van drie lanceringen met drie voertuigen van drie partijen. Eerst gaat een New Glenn de lucht in met de Blue Moon-lander. Die kan daarna ongeveer dertig dagen in een baan om de aarde blijven hangen, wat ruimte geeft voor checkouts voordat de bemanning volgt.

Daarna komt de SLS met Orion en de astronauten, en vervolgens een Starship. Isaacman noemt die opzet ongekend voor een bemande NASA-missie. De missie zelf is een rendez-vous- en checkoutcampagne in een lage aardbaan, waarin de drie hoofdonderdelen voor het eerst samen worden gebruikt. De landing op de maan komt bij een latere vlucht.

In de ongeveer twee weken met twee geplande rendez-vouspunten moet Starship hd-beelden leveren en wordt er getest op bestuurbaarheid en op koppelen en ontkoppelen. Maar de opbrengst zit volgens Isaacman vooral aan de kant van Blue Origin. Dat team heeft tot nu toe nooit mensen voor langere tijd in leven gehouden buiten de suborbitale omgeving van New Shepard.

Die volgorde heeft een harde logica: zodra SLS vertrekt, zit NASA eraan vast. "You're committed once SLS goes. So Blue has got to go in order to trigger SLS, and then from there we'll take getting Starship."

De lander is het knelpunt

Op de vraag wat de planning bepaalt, is Isaacman kort: "For sure, the lander. We don't have a fully assembled Blue test article yet." Hij voegt eraan toe dat Blue Origin flinke voortgang boekt.

Tegelijk wil hij het beeld wegnemen dat de landerbouwers alleen schuld hebben aan de druk op het schema. Ook met landers die vandaag klaar stonden, zou NASA deze repetitie in een lage aardbaan eisen, met ontkoppelen, verplaatsen en opnieuw aankoppelen. "The landers could be ready right now and we would still, and NASA would still insist on an Apollo 9 mission in low Earth orbit."

Zelf vergelijkt hij de missie met Apollo 9, maar met een voorbehoud. "A lot of it's not an Apollo 9, and same way we said, look, Artemis II was not an Apollo 8. We are working with ingredients we have today."

NASA bouwt mee

Opvallend is hoe diep NASA zelf in de projecten van zijn leveranciers zit. De dienst plaatst eigen mensen bij de bedrijven en maakt soms zelf onderdelen. Zonder die inzet, zegt Isaacman, was de kerntrap van SLS niet op tijd klaar geweest, omdat toeleveranciers NASA niet prioriteerden of defensieorders met een hogere DX-rating voor moesten laten gaan.

Ook Blue Origin kreeg die hulp: C-17's om grote structuurdomes van de westkust naar de oostkust te brengen, en honderden NASA-medewerkers voor herstelwerk aan het lanceerplatform. "Everybody needed help. Everybody needed NASA to be NASA and put people out in the field and do things."

Uitstel is daarbij geen taboe, als het iets oplevert. Een maand later vertrekken om meer uit de Blue Origin-lander te halen, is volgens Isaacman iets wat NASA zou willen. Het gat met het Apollo-profiel wordt daarna gedicht met een onbemande landingsdemonstratie, zegt hij: "and then we'll go to the Moon."