ISS krijgt zevende zonnepaneel: stroom voor de deorbit

NASA-astronaut Anil Menon en de Canadese astronaut Joshua Kutryk hebben donderdag een nieuw uitrolbaar zonnepaneel aan het internationale ruimtestation gemonteerd. De ruimtewandeling duurde 7 uur en 11 minuten en begon om 7.57 uur Amerikaanse oostkusttijd, 12.57 uur bij ons. Om 20.08 uur Nederlandse tijd waren ze weer binnen. Dat meldt NASA op het blog van het ruimtestation.

Zeven van de acht

Het gaat om een IROSA, een International Space Station Roll-Out Solar Array. Dat zijn panelen die als een mat worden uitgerold in plaats van als een harmonica uitgeklapt. Menon reed op de Canadarm2-robotarm met het opgerolde paneel naar de werkplek op de bakboordzijde van het vakwerk, waar het op het 2A-stroomkanaal is geïnstalleerd en uitgerold.

Het is het zevende IROSA dat aan het station hangt. Het achtste en laatste staat gepland voor donderdag 5 november, op het 3B-kanaal, door hetzelfde duo. NASA begint die dag om 6.45 uur oostkusttijd met de live-uitzending; omdat de Verenigde Staten in het weekend van 1 november de klok terugzetten, is dat 12.45 uur Nederlandse tijd. Menon en Kutryk deden donderdag al een aantal voorbereidende klussen voor die wandeling.

Met die achtste wandeling is de upgrade van het stroomsysteem klaar. De acht panelen samen leveren volgens NASA tot 30 procent meer stroom: de capaciteit van het station gaat van 160 kilowatt naar ongeveer 215 kilowatt.

Stroom voor een beheerste deorbit

Waarom een station dat aan het eind van zijn levensduur zit nog een stroomupgrade krijgt, legt NASA in dezelfde tekst uit. De extra capaciteit is nodig om kritieke operaties te ondersteunen, en daarbij noemt de ruimtevaartorganisatie expliciet "een veilige en beheerste deorbit". De systemen die het ISS straks gecontroleerd laten terugvallen in de atmosfeer, moeten tot het laatst betrouwbaar van stroom worden voorzien. Hoeveel de oorspronkelijke panelen inmiddels zijn achteruitgegaan, zegt NASA in deze update niet.

Mijlpalen

Voor de statistiek: dit was Amerikaanse ruimtewandeling nummer 100 en de 285e ruimtewandeling ten behoeve van de bouw, het onderhoud en de upgrades van het ISS. Voor Menon was het zijn vierde wandeling, voor Kutryk zijn eerste. Beiden zijn vluchtingenieur bij Expeditie 75.

Opvallend aan deze klus is vooral hoe routineus hij inmiddels is. Een paneel van een opslagplatform losschroeven, het aan een robotarm naar de andere kant van het station brengen en daar uitrollen: het is honderd Amerikaanse ruimtewandelingen na de eerste geen uitzonderlijke operatie meer, maar onderhoud.